Ýran yalan imparatorluðu
Karakter boyutu :
Metni küçült
Metni büyüt
Ýran yalan imparatorluðu
Ortadoðu ve Ýran araþtýrmalarý ile tanýnan Tony Duheaume, Nükleer Anlaþma ve 'yalan imparatorluðu' Ýran'ýn bölgede nasýl emperyal bir güç haline getirildiðini yazdý.
19 Aralık 2016 Pazartesi 16:34
 Bu Haberi Paylaş


Tony Duheaume'nin "Yalanlarýn Gücü: Ýran rejiminin siyasetinin bilinmeyenleri" baþlýklý yazýsýný okuyucular için Türkçe'ye aktardýk.

Ýran söz konusu olduðunda, anlaþmalar bozulmak üzere yapýlýr tâ ki Ýran rejiminin liderleri istediklerini alana kadar. Rejim tarafýndan izlenen siyaset, ister düþman isterse sözde müttefikler olsun zayýf liderlerin aranýp bulunmasýna dayanýr. Bu zayýf liderler, rejimin tüm istekleri yerine getirilene kadar kullanýlýr.

Düþman ile iliþkiler yürütülürken havada tehdit kokusu varsa ?ii geleneðinde var olan takiye anlayýþý devreye girer.

Hamaney sýrtýný yaptýrýmlarla boðulmuþ Ýran ekonomisine dayamýþ ve Mahmud Ahmedinejad'ýn saldýrgan konuþmalarý dýþ siyaseti þekillendirmiþti. Ancak dýþ dünyaya Ýran'da o durumun artýk deðiþtiði yansýtýldý. Ilýmlý siyasetçi Ruhani, takiyeyi mahirane bir þekilde kullanarak güler yüzlü tavýrlar sergiliyordu.

2003-2005 yýllarý arasýnda Avrupa devletleri arasýndaki nükleer müzakerelerin akamete uðramasýnýn ardýndan, Hasan Ruhani takiyyenin siyasi kazanýmlar için nasýl kullanýlabileceðini gösterdi: Ruhani, önde gelen din adamlarý ile gerçekleþtirdiði bir toplantýda hiç çekinmeden Ýran'ýn nükleer görüþmeleri askýya almak istediði yönünde yalan söylüyordu ki bu yalanlarý daha sonra Ýran basýný tarafýndan ortaya çýkartýldý.

Nükleer müzakereleri kullanarak dünyayý yanlýþ bir güvenlik algýsýna inandýran Ruhani, Batý'yý Ýran'ýn tüm uranyum zenginleþtirme ve nükleer faaliyetlerini durdurmakta ciddi olduðuna inandýrdý.

Ancak gerçekte durum tam aksiydi. Nükleer araþtýrma yapan Ýranlý bilim adamlarý, uranyum zenginleþtirmelerinin yapýldýðý Ýsfahan'a getirilen yeni malzemeler ile programý geliþtirmeye devam ediyordu.

2003-2005 yýllarý arasýndaki nükleer görüþmeler sýrasýnda Arak'taki aðýr su reaktörü geliþtirilmiþti ki bu da 2003 yýlýnda belirlenen þartlara aykýrýydý.

Nükleer programýn durdurulduðu ilüzyonu ise Natanz'daki zenginleþtirme tesisindeki 10 santrifüjün kapatýlmasý ile saðlandý.



ÝRAN KASALARINA AKAN PARA ORDUYA HARCANDI

 

Geçtiðimiz senelerde gerçekleþen Nükleer Anlaþma müzakerelerinde Ýran, Batý'ya yine çok iyi oynadý. 2003-2005 görüþmelerinde müzakereci olan "güleryüzlü" Ruhani bu kez cumhurbaþkaný olarak sahnedeydi. Ilýmlý olduðunu iddia eden Ruhani, ülkesinin nükleer faaliyetlerini askýya alacak olan nükleer programa uyacaðý garantisini veriyordu: Bir kez daha Batýlý liderleri aptal yerine koyuyordu.

Görünüþteki Ýran Anlaþmasý'nýn ardýndan Tahran'ýn kasasýna milyar dolarlar akmaya baþladý. Rejim, bu paralarla rejim ordusunu güçlendirme yoluna gitti.

Savaþ uçaklarý, menzili Avrupa'ya kadar uzanan füzeler, yeni bir deniz altý, dört farklý model insansýz hava aracý ve balistik füze yükselticiler Ýran'a akan paralarýn kullanýldýðý yerlerdi. 



SÜNNÝ DEVLETLER ÇÖKERKEN ÝRAN GÜÇLENMEYE DEVAM ETTÝ

 

Ülkeye akan paralarýn orduya harcanmasý ve nükleer faaliyetlere devam edilmesi "ýlýmlý" bir hükümetten geldi.

?ii Ýran'ýn güçlenmesi, Sünni toplumlarda yaþanan kýrýlma ve çöküþlerle eþ zamanlý oldu: Irak'ta Saddam Hüseyin ve Libya'da Muammer Kaddafi'nin devrilmesi ve ölümleri, Batý'daki bombalý eylemler, birçok ülkeye gerçekleþtirilen askeri müdahaleler.

Diðer taraftan Irak ve Libya kitle imha silahlarý ve benzeri sahte istihbarat raporlarý ile vurulurken, nükleer çalýþmalar geçmiþi eskiye dayanan Ýran'a tek bir askeri müdahale gerçekleþmedi.

Batý, siyasi faydalar saðlamak üzere büyük ihtimalle de "ABD'yi Ortadoðu'nun polisi" olarak tutmak gayesiyle mollalarý iktidarda tutmaya devam etti.

Ýranlý mollalar giderek güçlendirilirken, Irak ABD iþgalinin ardýndan silahlý kuvvetleri zayýflatýlarak ve muktedir olmayan bir hükümet kurularak Ýran'ýn vekil devleti haline getirildi.



IRAK, I?ÝD YOLUYLA ÝRAN'IN KONTROLÜNE SOKULDU

 

2003 yýlýndaki iþgal ardýndan ABD tarafýndan güçsüz bir devlet konumuna getirilen Irak, I?ÝD'in iþgali ile çöktü.

Bir yandan I?ÝD ile mücadeleye aðýrlýk veriliyorken bir yandan da Irak hükümeti ve ordusu Ýran destekli ?ii milislerinin kontrolü altýna girdi.

?ii milisler Irak ordusunu Sünni halký hakir görmek üzere eðitildiler ve bu düþmanlýðýn dini intikama dönüþmesine imkan tanýdýlar. Bu eðitimi alan milisler Sünni halký hiç tereddüt etmeden katletti.

Savaþýn kýzýþtýðý ve I?ÝD'in Baðdad'a girmek olduðu bir dönemde ABD, Ýran askerlerinin Irak savaþ sahasýna inmesine onay verdi. Böylece Ýranlý mollalarýn Irak'ta "hakimiyet kurma" rüyalarý gerçek oldu. Tüm bunlar ise Ýran Anlaþmasý ve yalanlarýn gücünün meyveleriydi.

Melahat KEMAL-Timetürk
  UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış, Türkçe karakter kullanılmayan ve tamamı büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır. Ayrıca suç teşkil edecek hakaret içerikli yorumlar hakkında muhatapları tarafından dava açılabilmektedir.
Toplam (0) adet yorum eklenmiştir.


EDİTÖRÜN SEÇTİKLERİ

ALINTI YAZARLAR
Diğer Yazarlar
 

SON YORUMLAR